Organik üretim kurallarına uygun olarak üretilen ürünlerin, organik üretimde kullanılmasına izin verilmeyen ürün veya maddelerle bulaşmasını önlemek ve organik olmayan ürünlerle karışmasını engellemek için, üretim, hazırlama ve dağıtımın her aşamasında gerekli önlemlerin alınması ve ürünlerin bütünlüğünün korunması esastır.

Organik üretime ilişkin resmi Yönetmelikler, özellikle Avrupa Birliği yeni Organik Tarım Yönetmeliği (EU) 2018/848 ve Birleşik Devletler Tarım Bakanlığı Ulusal Organik Programı (USDA-NOP)’un güçlendirilen uygulaması (SOE=Strengthening Organic Enforcement), organik olarak üretilen ürünlerin bütünlüğünün her aşamada korunması ve organik olmayan ürünlerin aldatıcı şekilde organik üretim ürünü olarak etiketlenmesi, sunulması ve satılmasını engellemek amacı ile ilave kurallar getirmişler veya mevcut kuralı güncellemişlerdir.

Belirtilen Yönetmeliklerde bu konuda yer alan hususları aşağıda bulabilirsiniz. Daha fazla bilgi için lütfen ilgili Yönetmelikleri de incelemenizi önemle tavsiye ederiz.

Organik üretim ve organik ürünlerin etiketlenmesi ile ilgili, 30 Mayıs 2018 tarihli (EU) 2018/848 sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey Yönetmeliği, organik veya geçiş ürünlerin bütünlüğü’nü 3 nolu Tanımlar maddesinde açıklamıştır. Buna göre; üretim, hazırlık ve dağıtımın herhangi bir aşamasında organik veya geçiş sürecindeki ürünün özelliklerini etkileyen bir uygunsuzluk gösterilmediğinde veya uygunsuzluk tekrarlayıcı veya kasıtlı olmadığında organik veya geçiş ürünlerin bütünlüğünün korunduğu kabul edilir.

(EU) 2018/848 Madde 5 Genel Prensiplerden biri de ‘Gıda ve yem üretimi, işlenme ve dağıtımının tüm aşamalarında organik üretimin bütünlüğünün sağlanmasıdır’.

(EU) 2018/848 Madde 36 Grup Müteşebbis

‘2.  Yetkili makamlar, kontrol makamları veya kontrol organları, özellikle dâhili kontroller için sistemin kurulumunda veya işleyişindeki eksiklikler olduğunda özellikle grup müteşebbisin bireysel üyelerinin uygunsuzluklarını tespit etme veya ele alma başarısızlıkları ile ilgili olarak, organik ve geçiş ürünlerin bütünlüğü etkilendiğinde, tüm grup için sertifikayı geri çeker’ denmektedir.

Örneğin; -askıya alınan/geri çekilen grup üyelerinden veya üretim birimlerinden temin edilen ürünlerin üretilmesi, işlenmesi, hazırlanması veya piyasaya sürülmesi, askıya alınan veya geri çekilen grup üyelerini üye listesinde belirtmemek, – grubun bir üyesinin yıllık fiziksel yerinde denetimini gerçekleştirmemek yukarıda belirtilen eksikliklerdendir.

(EU) 2021/279-Organik üretimde ve organik ürünlerin etiketlenmesinde, izlenebilirliği ve uyumu sağlamaya yönelik kontroller ve diğer önlemler ilgili olarak (EU) 2018/848’in uygulanması için ayrıntılı kuralları sunan uygulama yönetmeliği; Madde 2.3 Resmi bir araştırmanın metodolojisinde; şüphelenilen veya kanıtlanmış bir uygunsuzlukla ilgili resmi bir soruşturmanın en azından varması gereken sonuçlardan biri organik ve geçiş ürünlerin bütünlüğünü halen koruyup korumadığının tespitidir.

(EU) 2021/1698-Üçüncü ülkelerde organik sertifikalı operatörler ve operatör grupları ile organik ürünler üzerinde kontroller yapmaya yetkili kontrol makamlarının ve kontrol kuruluşlarının tanınmasına ilişkin prosedürleri, denetimlerine ilişkin kuralları ve bu kontrol makamları ve kontrol kuruluşları tarafından gerçekleştirilecek kontroller ve diğer faaliyetlerin kurallarını belirleyen, (EU) 2018/848’i tamamlayıcı yönetmelik; Madde 21.1 Kontrol makamı veya kontrol organı, organik veya geçiş ürünlerin bütünlüğünü etkileyen herhangi bir uygunsuzluk şüphesinde bilgileri Komisyon, diğer kontrol makamları ve kontrol organları ve Üye Devletlerin ve ilgili üçüncü ülkelerin yetkili makamları ile derhal paylaşacaktır.

Benzer şekilde, Madde 10.1-d-iv) Operatörler ve operatör grupları, uygunsuzluk şüphesinin doğrulanması, uygunsuzluk şüphesinin giderilememesi veya söz konusu ürünlerin bütünlüğünü etkileyen bir uygunsuzluğun tespit edilmesi halinde; alıcılarını ürünler hakkında yazılı olarak ve gecikmeksizin bilgilendirmeyi ve ilgili bilgileri kontrol organı veya kontrol otoritesi ile paylaşmayı yazılı olarak taahhüt eder.

Madde 22.3-b-ii) Uygunsuzlukların sınıflandırmasında kullanılan dört parametreden biri uygunsuzluğun organik veya geçiş ürünlerin bütünlüğü üzerindeki etkisidir. Minör uygunsuzlukta organik ve geçiş ürünlerin bütünlüğü etkilenmezken, majör ve kritik uygunsuzluklarda bütünlük etkilenmektedir.

 Birleşik Devletler Tarım Bakanlığı Ulusal Organik Programı (USDA-NOP),
19 Mart 2024’ten itibaren yürürlükte olan SOE Strengthening Organic Enforcement=Organik Uygulamanın Güçlendirilmesinde temel hedef, organik bütünlüğü korumak ve tüketicinin USDA organik mührüne olan güvenini artırmak olmuştur. Özellikle, organik tedarik zincirlerinin giderek daha karmaşık hale gelmesi ve dolandırıcılık vakalarının tespit edilmesi nedeni ile Organik Uygulama Güçlendirilmiştir. Özet olarak;

• 205.101’de tüm muafiyetler daha açık listelendi ve sertifikasyondan muaf olduğu belirtilen firma ve faaliyetlerin de uymaları gerekli kuralları daha iyi anlamaları sağlandı
• Değişen düzenleme ile, ‘NOP ithalat sertifikası’, geldiği ülkeye bakılmaksızın zorunlu hale geldi. NOP ithalat sertifikası, elektronik ortamda, Organik Bütünlük Veritabanı (Organic Integrity database) aracılığıyla düzenlenmektedir.
• Müteşebbis sertifikası da artık organic integrity data base sisteminde düzenlenmektedir
• Kontrol organı, sertifikaladığı her müteşebbisin güncel verilerini Organic Integrity Datebase’de kaydedecektir.
• Yeni düzenleme, kontrol organlarını, işleyicileri ve sınır görevlilerini perakende olmayan kapların içeriği hakkında uyarmakta ve organik ürünlerin bütünlüğü için ek bir koruma sağlamaktadır.
• Yeni düzenleme ile, daha önce rehber dokümanlarda belirtili olan %5 habersiz kontrol, NOP standardına da eklenmiştir.
• Yeterli denetim için, izlenebilirlik ve kütle denkliği kontrolü yapılması gerekliliği eklenmiştir.
• Grup müteşebbis tanımı yapılmış, Grup müteşebbis Organik Sistem Planının içeriği, ve grup müteşebbisin kontrolüne dair standarda ilave maddeler eklenmiştir.
• OSP ile ilgili maddeye eklenen önemli bir husus ‘organik dolandırıcılık önleme planı’ gerekliliğidir. Buna göre § 205.201-a/3; Organik üretim veya işleme sistemi planı, gerçekleştirilecek sıklıkları da dahil olmak üzere, Planın etkili bir şekilde uygulandığını doğrulamak amacı ile, gerçekleştirilecek ve sürdürülecek izleme faaliyetleri ve prosedürlerinin bir açıklamasını içermelidir. Bu, sertifikalı müteşebbisin faaliyetlerine, kapsamına ve karmaşıklığına uygun olarak, tedarik zincirindeki tedarikçileri ve alınan tarım ürünlerinin organik statüsünü doğrulamak ve organik dolandırıcılığını önlemek üzere, izleme faaliyetleri ve prosedürlerinin bir tanımını içermelidir.