Bütün kontrol yöntemlerinin uygulanması sonucu işletmenin ve organik ürünün mevzuata uygun olduğunu gösteren ‘sertifika’ düzenlenir.

27676 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan ‘Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Türk Yönetmeliği’ne göre, diğer Yönetmeliklerden farklı olarak, organik girdi için de organik mevzuata uygunluğu gösteren bir sertifika düzenlenmektedir.

Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Türk Yönetmeliği Madde 37-1’e göre; Sözleşme yapılan müteşebbise yetkilendirilmiş kuruluş tarafından yapılacak ilk kontrole müteakip, uygun görülmesi halinde yetkilendirilmiş kuruluş tarafından ‘organik tarım müteşebbis sertifikası’ ve bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak üretilen ürünlere ‘ürün sertifikası’ verilir. Sertifikalar, asgari bu Yönetmeliğin Ek-11’inde yer alan bilgileri içerecek şekilde düzenlenir.  Organik tarım müteşebbis sertifikası ve ürün sertifikaları, Bakanlık tarafından oluşturulmuş Organik Tarım Bilgi Sistemi-OTBİS veri tabanına, yetkilendirilmiş kuruluşça kaydedilmektedir.

Madde 29’a göre Organik ve geçiş süreci ürünlerinin etiketlerinde müteşebbis veya ürün sertifika numarası bulunmalıdır.

Madde 41-1/ç’ye göre; yetkilendirilmiş kuruluş kontrol sürecini tamamlamadan sertifika düzenleyemez.

Madde 32’ye uygun olarak; organik programda üretilen ürünlere düzenlenen ‘ürün sertifikası’, eğer ürün işlenmemiş halde peyderpey satılıyorsa (genellikle organik pazarlarda) kontrol organı hasat edilen ürüne ‘toptan ürün sertifikası’ şeklinde bir sertifika düzenlemektedir. Bu durumda, her bir satışta satış miktarı, toptan ürün sertifika suretine müteşebbis tarafından derkenar düşümü yapılır ve imza altına alınır. Ayrıca bu satış miktarı 7 gün içinde yetkilendirilmiş kuruluşa bildirilir. Yetkilendirilmiş kuruluş tarafından stok takibi yapılır.

Organik programda üretilmiş, hammadde halindeki ürün ve/veya işlenmiş ürünün satışı tek bir alıcıya gerçekleşiyorsa kontrol organı, sadece satışı yapılan ürün için ‘ürün sertifikası’ düzenler.

İşlenmiş ürünlerde ürün el değiştirdiğinde yeni bir işleme tabi tutulmuyorsa ve etiket bilgileri değişmiyorsa tekrar ürün sertifikası düzenlenmez. Depolama, toptan pazarlama ve dağıtım yapan müteşebbislerin toptancıya ve perakendeciye satışlarında ürüne, mevcut ürün sertifikasının müteşebbis tarafından onaylı fotokopisi ile birlikte fatura ve sevk irsaliyesi eşlik eder. Ürün sertifikasının onaylı fotokopisi üzerine müteşebbis tarafından yapılan satış belgelerinin numarası yazılır ve onaylanır. Bu satış miktarı on beş gün içinde yetkilendirilmiş kuruluşa bildirilir. Yetkilendirilmiş kuruluş tarafından stok takibi yapılır.

İthal organik ürünlerin yetkilendirilmiş kuruluş tarafından Kanun ve bu Yönetmeliğe uygunluğunun kabul edilmesi halinde de yeniden sertifikalandırılması yapılır.

Sonuç olarak, Türk Organik Tarım Yönetmeliğine göre; müteşebbise organik tarım faaliyetleri için düzenlenen ‘organik tarım müteşebbis sertifikası’ yanı sıra, organik programda üretilen ürünlere amacına uygun ‘ürün sertifikası’ düzenlenmektedir, bunlar:

-hammadde ve/veya işlenmiş ürünlere düzenlenen ürün sertifikası, -işlenmemiş ürünlere düzenlenen toptan ürün sertifikası, -ithal ürünlere düzenlenen ürün sertifikası.

Birleşik Devletler Tarım Bakanlığı Ulusal Organik Programı (USDA-NOP) § 205.2 Tanımlarda sertifika; bir sertifika yetkilisi tarafından bir üretim veya elleçleme işleminin Kanuna ve USDA-NOP’a uygun olduğuna dair yaptığı tespite dair belge olarak açıklanmaktadır.

USDA-NOP’a göre, müteşebbise organik faaliyetleri için ‘müteşebbis sertifikası’ ve satışları için ‘dolaşım sertifikası’ (ABD dışından yapılan sevkiyatlarda NOP İthalat sertifikası) düzenlenir. Her iki sertifika da elektronik ortam olan Organik Bütünlük Veri Tabanında (OID=Organic Integrity Database) düzenlenmektedir.

Daha önce zorunlu olmayan NOP ithalat sertifikası, organik uygulamanın güçlendirilmesi (SOE) ile zorunlu hale gelmiştir.

Organik üretim ve organik ürünlerin etiketlenmesi ile ilgili, 30 Mayıs 2018 tarihli (EU) 2018/848 sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey Yönetmeliği’ne göre;

‘sertifika’; kontrol organının yetkili sertifikeri tarafından imzalanan ve (EU)2018/848 sayılı Yönetmelik ve onun uygulama ve yetki devrine dayanan Yönetmeliklerinde belirtilen bir veya daha fazla gerekliliğe uygunluk konusunda güvence sağlayan elektronik belge anlamına gelir.

(EU)2021/1378: Avrupa Birliğine organik ve geçiş dönemi ürün gönderen, üçüncü ülkelerdeki müteşebbisler, grup müteşebbisler ve ihracatçılar için düzenlenen sertifika ile ilgili kurallar ile tanınan kontrol organlarının listesini oluşturmak üzere ilgili kuralları belirleyen uygulama Yönetmeliğine göre; Üçüncü Ülkelerdeki Müteşebbisler, Grup Müteşebbisler ve İhracatçılar için düzenlenen sertifika,

• (EU) 2021/1378 sayılı Yönetmelik Ek I’ de belirtilen modele uygun olarak ve
• Elektronik Ticaret Kontrol ve Uzmanlık Sistemi (Trade Control and Expert System=TRACES) kullanılarak elektronik ortamda düzenlenir.

Sertifika aşağıdakilerin tanımlanmasına olanak sağlar;

-Bir grup müteşebbisin üyelerinin listesi de dâhil olmak üzere, sertifika kapsamındaki müteşebbis, grup müteşebbis veya ihracatçı,

-Sertifikanın kapsadığı ürün kategorisi (A, B, C, D, E, F, G)

-Geçerlilik süresi

Lütfen bakınız: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg_impl/2021/1378/oj/eng

(EU)2021/2306-Avrupa Birliğine ithal edilmesi amaçlanan organik ve geçiş sürecindeki ürünlerin sevkiyatlarına ilişkin resmi kontrolleri ve kontrol sertifikasına ilişkin kuralları anlatan (EU) 2018/848 sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey Yönetmeliği’ni tamamlayıcı komisyon yönetmeliği, Madde 3’e göre; sevkiyatı doğrulayan kontrol organı bu yönetmeliğin 5. Maddesine uygun olarak, Ek’ te belirtilen Modele ve notlara göre, ihracatın yapıldığı üçüncü ülkeden veya menşe ülkesinden ayrılmadan önceki her sevkiyat için bir kontrol sertifikası (Certificate of Inspection (COI)) düzenleyecektir.

COI (Certificate of Inspection): (EU)2021/2306 sayılı Yönetmelik Madde 3 uyarınca sevkiyatı doğrulayan kontrol kuruluşunun, aynı yönetmeliğin 5. Maddesine uygun olarak, ihracatın yapıldığı üçüncü ülkeden veya menşe ülkesinden ayrılmadan önceki her sevkiyat için düzenlediği bir kontrol sertifikasıdır.

Lütfen bakınız: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg_del/2021/2306/oj/eng

Kontrol sertifikası, Elektronik Ticaret Kontrol ve Uzmanlık Sistemi (Trade Control and Expert System=TRACES) kullanılarak elektronik ortamda düzenlenir ve elektronik imza taşır.

Kontrol organının satış bazında hazırlayacağı ürün sertifikası, dolaşım sertifikası, kontrol sertifikası belgelerinin düzenlenmeleri öncesinde, çeşitli durumlar için müteşebbislere ileteceği bilgi notlarının müteşebbis tarafından önemle dikkate alınması, hızlı ve doğru bilgi akışı, iş birliği, sertifikaların en iyi şekilde düzenlenmesini sağlayacak ve organik ürünlerin bütünlüğünün sağlanmasına katkı sağlanacak