Organik Tarım’ da Kontrol ve Sertifikasyon

Organik üretimde kullanılmasına izin verilmeyen ürün veya maddelerin (kalıntıların) ele alınması Organik ve geçiş sürecindeki ürünlerde yapılan analizlerde tespit edilen […]

Organik olarak üretilen ürünlerin bütünlüğünün korunması, organik tarım mevzuatlarının temel esaslarındandır ve organik veya geçiş ürünlerin bütünlüğünün korunması, üretim, hazırlık

27676 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan ‘Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Türk Yönetmeliği’ne uygun olarak; Organik Tarım hükümlerine göre faaliyete başlanmasından, ürünün organik olarak sertifikalandırılmasına kadar geçen dönem ‘Geçiş Süreci’ olarak tanımlanır. Ürünün organik olarak sertifikalanmasına kadar geçen tüm süreçte, organik tarım kuralları uygulanır.

Bütün kontrol yöntemlerinin uygulanması sonucu işletmenin ve organik ürünün mevzuata uygun olduğunu gösteren ‘sertifika’ düzenlenir. 27676 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan ‘Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Türk Yönetmeliği’ne göre, diğer Yönetmeliklerden farklı olarak, organik girdi için de organik mevzuata uygunluğu gösteren bir sertifika düzenlenmektedir.

27676 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Türk Yönetmeliği, Müteşebbisi; ‘Organik tarım faaliyeti yapan gerçek veya tüzel kişi’ olarak tanımlar ve Madde 6’da; Müteşebbisin, organik tarım faaliyetini bireysel olarak yapabildiği gibi, üretici grubu ile de yapabileceğini belirtmektedir. Türk Organik Tarım Yönetmeliğine göre üretici grubu, organik tarım faaliyetini ancak tüzel kişiliği haiz kurum ve kuruluşlar altında yapabilir.

27676 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan ‘Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Türk Yönetmeliği’ MADDE 2 – (1) Kapsam’da;

Bu Yönetmelik; her türlü bitkisel, hayvansal ve su ürünleri üretimi ile kullanılacak girdilerin organik tarım metoduna uygun olarak üretilmesi veya temini, gıda veya yem olarak kullanılan mayalar, orman ve doğal alanlardan organik tarım ilkelerine uygun olarak ürün toplanması, bu ürünlerin işlenmesi, ambalajlanması, etiketlenmesi, depolanması, taşınması, pazarlanması, kontrolü, sertifikalandırılması, denetimi ile cezai hükümlere ilişkin teknik ve idari hususları kapsar’ denmektedir.

Avrupa Birliği’nin (EU) 2018/848 sayılı organik yönetmeliği Ek III ‘Ürünlerin Hasat Edilmesi, Ambalajlanması, Nakliye ve Depolanması’ kısmında, ürün kabulünü/teslim alınmasını özel olarak ele alan bir madde mevcuttur. Buna göre, Ek III, Madde 5 ürünlerin kabulü: Bir organik veya geçiş ürün teslim alındığında, müteşebbis gerekli olduğunda ambalajın, konteynerin veya aracın kapatıldığını ve ürünlerin paketlenmesi ve diğer müteşebbislere veya birimlere taşınması sırasında gerekli göstergelerin olup olmadığını kontrol etmelidir.

Organik tarım kurallarına uyulmaması/ihlali durumunda, kontrol ve sertifikasyon kuruluşları müteşebbise yaptırım uygular. Yaptırımlara hangi uygunsuzlukların neden olduğu ve yaptırım kategorileri aşağıda örnekler ile yönetmelik bazında açıklanmaktadır. 27676 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan ‘Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Türk Yönetmeliği’ Madde 42-Müteşebbisin sorumlulukları ve uygulanacak yaptırımlar (6)’ya göre; Kontrol ve sertifikasyon kuruluşu tarafından müteşebbise uygulanacak yaptırımlar, aşağıdaki maddelere göre uygulanır.

Müteşebbislerin çeşitli sebeplerle kontrol ve sertifikasyon kuruluşunu değiştirmeleri halinde, müteşebbisin ve kontrol ve sertifikasyon kuruluşunun yerine getirmeleri gerekli sorumluluklar vardır. Aşağıda yönetmelik bazında, farklı senaryolarda kontrol ve sertifikasyon kuruluşu değiştirmesine dair hususlar ele alınacaktır.

27676 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan ‘Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Türk Yönetmeliği’, Madde 36-Kontrol İşlemi (1) (ç-d-e) maddeleri; Numune(örnek) alımına dair açıklamaları içerir. Buna göre; Kontrol işlemi yapmaya yetkilendirilmiş kuruluşlar; ç) Organik üretim için izin verilmeyen ürünlerin kullanımının tespiti, organik üretim kuralları ile uygun olmayan üretim tekniklerinin tespiti, organik üretim için izin verilmeyen ürünlerle muhtemel bulaşmanın tespiti için analiz amaçlı örnek alır. Analiz amaçlı alınan yıllık örnek sayısı, yetkilendirilmiş kuruluşun kontrolü altındaki müteşebbislerin sayısının en az % 5’ini karşılar.